{"id":6118,"date":"2021-01-06T14:49:04","date_gmt":"2021-01-06T13:49:04","guid":{"rendered":"http:\/\/www.kspnazaret.pl\/?page_id=6118"},"modified":"2021-01-06T14:49:05","modified_gmt":"2021-01-06T13:49:05","slug":"slowniczek-pojec","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/kspnazaret.pl\/?page_id=6118","title":{"rendered":"S\u0142owniczek poj\u0119\u0107"},"content":{"rendered":"\n<ol class=\"wp-block-list\" type=\"1\"><li><strong>Ma\u0142oletni<\/strong>, <strong>osoba ma\u0142oletnia<\/strong> \u2013 w rozumieniu polskiego prawa cywilnego osoba, kt\u00f3ra nie uko\u0144czy\u0142a 18 lat i nie zawar\u0142a ma\u0142\u017ce\u0144stwa.<\/li><li><strong>Pracownik \u2013 <\/strong>osoba wykonuj\u0105ca prac\u0119 w ramach stosunku pracy, zatem nie mo\u017ce nim by\u0107 osoba, kt\u00f3ra \u015bwiadczy prac\u0119 w ramach przepis\u00f3w prawa cywilnego, na przyk\u0142ad na podstawie umowy o dzie\u0142o, umowy zlecenia lub innego rodzaju umowy cywilnoprawnej (nienazwanej).<\/li><li><strong>Opiekun prawny<\/strong> \u2013 osoba powo\u0142ana do ochrony interes\u00f3w osobistych i maj\u0105tkowych innej osoby, gdy ta takiej opieki potrzebuje (ma\u0142oletni, osoba ca\u0142kowicie ubezw\u0142asnowolniona). Opiekun powinien zadba\u0107 o potrzeby \u017cyciowe osoby oddanej mu pod opiek\u0119, powinien dba\u0107 tak\u017ce o jej maj\u0105tek. Opiekun jest r\u00f3wnie\u017c przedstawicielem ustawowym swojego podopiecznego, czyli mo\u017ce dokonywa\u0107 czynno\u015bci prawnych w jego imieniu. Stosunek prawny \u0142\u0105cz\u0105cy opiekuna z podopiecznym nazywamy <em>opiek\u0105<\/em> lub <em>opiek\u0105 prawn\u0105<\/em>.<\/li><li><strong>Osoba nieporadna \u2013<\/strong> osoba, kt\u00f3ra ze wzgl\u0119du na swoje w\u0142a\u015bciwo\u015bci fizyczne np. podesz\u0142y wiek, kalectwo, ob\u0142o\u017cn\u0105 chorob\u0119 lub w\u0142a\u015bciwo\u015bci psychiczne np. niedorozw\u00f3j umys\u0142owy, chorob\u0119 psychiczn\u0105, nie ma mo\u017cliwo\u015bci samodzielnego decydowania o swoim losie ani zmiany swego po\u0142o\u017cenia.<\/li><li><strong>Opiekun faktyczny \u2013 <\/strong>osoba, kt\u00f3ra sprawuje opiek\u0119 nad ma\u0142oletnim\/podopiecznym. W rozumieniu przepis\u00f3w przedmiotowego Kodeksu bezpiecze\u0144stwa, opiekunem faktycznym jest r\u00f3wnie\u017c osoba fizyczna, kt\u00f3ra w danej sytuacji mo\u017ce mie\u0107 wp\u0142yw na zachowanie ma\u0142oletniego\/podopiecznego i powinna zareagowa\u0107, gdyby grozi\u0142o mu niebezpiecze\u0144stwo utraty zdrowia lub \u017cycia.<\/li><li>Ma\u0142oletni\/podopieczny mo\u017ce zosta\u0107 <strong>pokrzywdzony<\/strong> ka\u017cdym rodzajem przest\u0119pstwa, jednak najcz\u0119\u015bciej w kontek\u015bcie przest\u0119pczo\u015bci na szkod\u0119 ma\u0142oletnich\/podopiecznych wskazuje si\u0119 na przest\u0119pstwa przeciwko \u017cyciu i zdrowiu, wolno\u015bci seksualnej i obyczajno\u015bci, przeciwko rodzinie i opiece, czci i nietykalno\u015bci cielesnej oraz przest\u0119pstwa przeciwko wolno\u015bci.<\/li><li><strong>Przemoc wobec ma\u0142oletnich\/podopiecznych<\/strong> to stosowanie kar cielesnych, zadawanie cierpie\u0144 psychicznych i inne formy poni\u017cania ma\u0142oletniego\/ podopiecznego. To tak\u017ce niewywi\u0105zywanie si\u0119 z opieki, kt\u00f3re ma konsekwencje dla zdrowia fizycznego lub psychicznego ma\u0142oletniego\/podopiecznego. Przemoc\u0105 jest tak\u017ce celowe zaniechanie dzia\u0142a\u0144, kt\u00f3re mog\u0142yby zapobiec krzywdzie ma\u0142oletniego\/podopiecznego.<\/li><li><strong>Przemoc w rodzinie<\/strong> \u2013 nale\u017cy przez to rozumie\u0107 jednorazowe albo powtarzaj\u0105ce si\u0119 umy\u015blne dzia\u0142anie lub zaniechanie naruszaj\u0105ce prawa lub dobra osobiste os\u00f3b, w szczeg\u00f3lno\u015bci nara\u017caj\u0105ce te osoby na niebezpiecze\u0144stwo utraty \u017cycia, zdrowia, naruszaj\u0105ce ich godno\u015b\u0107, nietykalno\u015b\u0107 cielesn\u0105, wolno\u015b\u0107, w tym seksualn\u0105, powoduj\u0105ce szkody na ich zdrowiu fizycznym lub psychicznym, a tak\u017ce wywo\u0142uj\u0105ce cierpienia i krzywdy moralne u os\u00f3b dotkni\u0119tych przemoc\u0105.<\/li><li><strong>Przemoc r\u00f3wie\u015bnicza<\/strong> to zachowanie polegaj\u0105ce na umy\u015blnym \u0142amaniu pewnych norm (cz\u0119sto prawnych), polegaj\u0105ce na dzia\u0142aniu b\u0105d\u017a zaniechaniu dzia\u0142a\u0144, maj\u0105ce miejsce w konkretnej grupie dzia\u0142aj\u0105cej na okre\u015blonym obszarze\/w okre\u015blonym miejscu. Przemocy r\u00f3wie\u015bniczej dopuszcza si\u0119 ma\u0142oletni\/wielu ma\u0142oletnich w stosunku do innego ma\u0142oletniego\/innych ma\u0142oletnich, gdzie bardzo cz\u0119sto te same osoby pe\u0142ni\u0105 na przemian rol\u0119 ofiar i sprawc\u00f3w.\u00a0Przemoc w szkole mo\u017ce przejawia\u0107 si\u0119 gro\u017abami, zniewa\u017caniem, zmuszaniem do wykonania okre\u015blonych czynno\u015bci, ale tak\u017ce niszczeniem rzeczy ma\u0142oletniego. Przemoc taka najcz\u0119\u015bciej jest przemoc\u0105 r\u00f3wie\u015bnicz\u0105, ale mo\u017ce by\u0107 pope\u0142niana tak\u017ce przez doros\u0142ych (np. nauczycieli).<\/li><li><strong>Wykorzystanie seksualne <\/strong>\u2013 forma krzywdzenia ma\u0142oletnich\/podopiecznych w kt\u00f3rej ma\u0142oletni\/podopieczny jest wykorzystywany w celu pobudzenia lub zaspokojenia seksualnego osoby doros\u0142ej lub starszej m\u0142odzie\u017cy. Opr\u00f3cz bezpo\u015bredniego kontaktu seksualnego polegaj\u0105cego na prze\u0142amaniu wolnej woli, wykorzystywaniem seksualnym ma\u0142oletnich\/podopiecznych jest r\u00f3wnie\u017c ka\u017cda sytuacja, w kt\u00f3rej doros\u0142y nieprzyzwoicie si\u0119 obna\u017ca wobec ma\u0142oletniego\/ podopiecznego, namawia do brania udzia\u0142u w czynno\u015bciach o charakterze seksualnym, prezentuje pornografi\u0119 lub wykorzystuje te osoby do produkcji pornografii. \u015awiatowa Organizacja Zdrowia okre\u015bla <strong>wykorzystywanie seksualne<\/strong> ma\u0142oletnich jako: zaanga\u017cowanie dziecka w aktywno\u015b\u0107 seksualn\u0105, kt\u00f3rej nie jest on\u00a0 lub ona w stanie w pe\u0142ni zrozumie\u0107 i udzieli\u0107 na ni\u0105 \u015bwiadomej zgody, naruszaj\u0105ca prawo i obyczaje danego spo\u0142ecze\u0144stwa. Z wykorzystywaniem seksualnym mamy do czynienia wtedy, gdy wyst\u0119puje ono pomi\u0119dzy ma\u0142oletnim\/podopiecznym a doros\u0142ym lub ma\u0142oletnim\/podopiecznym a innym ma\u0142oletnim\/podopiecznym, w sytuacji zale\u017cno\u015bci, je\u015bli te osoby ze wzgl\u0119du na wiek b\u0105d\u017a stopie\u0144 rozwoju pozostaj\u0105 w stosunku opieki, zale\u017cno\u015bci, w\u0142adzy. Celem takiej aktywno\u015bci jest zaspokojenie potrzeb seksualnych sprawcy. Aktywno\u015b\u0107 taka mo\u017ce obejmowa\u0107:<ol><li>nak\u0142anianie lub zmuszanie ma\u0142oletniego\/podopiecznego do udzia\u0142u w jakichkolwiek prawnie zabronionych czynno\u015bciach seksualnych;<\/li><\/ol><ol><li>wykorzystywanie ma\u0142oletniego\/podopiecznego do prostytucji lub innych praktyk seksualnych;<\/li><\/ol><ol><li>wykorzystywanie ma\u0142oletniego\/podopiecznego do produkcji przedstawie\u0144 i materia\u0142\u00f3w pornograficznych.<\/li><\/ol><\/li><li><strong>Cyberprzemoc<\/strong> (agresja elektroniczna) \u2013 stosowanie przemocy poprzez: prze\u015bladowanie, zastraszanie, n\u0119kanie, wy\u015bmiewanie innych os\u00f3b z wykorzystaniem Internetu i narz\u0119dzi komunikacji elektronicznej, takich jak: SMS, e-mail, witryny internetowe, fora dyskusyjne w Internecie, portale spo\u0142eczno\u015bciowe i inne.<\/li><li><strong>Dane osobowe<\/strong> \u2013 termin prawny, kt\u00f3ry w prawie polskim zosta\u0142 zdefiniowany w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 roku o ochronie danych osobowych. W rozumieniu tej ustawy za dane osobowe uwa\u017ca si\u0119 wszelkie informacje dotycz\u0105ce zidentyfikowanej lub mo\u017cliwej do zidentyfikowania osoby fizycznej.<\/li><li><strong>Dyskryminacja<\/strong> \u2013 forma nieuzasadnionej marginalizacji (wykluczenia spo\u0142ecznego), objawiaj\u0105ca si\u0119 poprzez traktowanie danej osoby mniej przychylnie, ni\u017c innej w por\u00f3wnywalnej sytuacji ze wzgl\u0119du na jak\u0105\u015b cech\u0119, np. okres rozwojowy, niepe\u0142nosprawno\u015b\u0107, orientacj\u0119 seksualn\u0105, p\u0142e\u0107, wyznawan\u0105 religi\u0119, \u015bwiatopogl\u0105d, narodowo\u015b\u0107 lub ras\u0119.\u00a0\u00a0<\/li><li>Antyspo\u0142eczne<strong> uprzedzenie<\/strong> \u2013 rodzaj postawy polegaj\u0105cej na odrzucaniu czego\u015b lub kogo\u015b bez racjonalnych przes\u0142anek.<\/li><li><strong>Mow\u0119 nienawi\u015bci<\/strong> dost\u0119pne materia\u0142y definiuj\u0105 jako: jeden z\u00a0przejaw\u00f3w bardziej z\u0142o\u017conych zjawisk, takich jak nietolerancja, dyskryminacja, rasizm czy ksenofobia.<\/li><li><strong>Podopieczny <\/strong>\u2013 mieszkaniec domu pomocy spo\u0142ecznej, uczestnik \u015brodowiskowego domu samopomocy.<\/li><\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ma\u0142oletni, osoba ma\u0142oletnia \u2013 w rozumieniu polskiego prawa cywilnego osoba, kt\u00f3ra nie uko\u0144czy\u0142a 18 lat i nie zawar\u0142a ma\u0142\u017ce\u0144stwa. Pracownik \u2013 osoba wykonuj\u0105ca prac\u0119 w ramach stosunku pracy, zatem nie mo\u017ce nim by\u0107 osoba, kt\u00f3ra \u015bwiadczy prac\u0119 w ramach przepis\u00f3w prawa cywilnego, na przyk\u0142ad na podstawie umowy o dzie\u0142o, umowy zlecenia lub innego rodzaju umowy [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-6118","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kspnazaret.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/6118","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kspnazaret.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/kspnazaret.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kspnazaret.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kspnazaret.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6118"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kspnazaret.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/6118\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6119,"href":"https:\/\/kspnazaret.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/6118\/revisions\/6119"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kspnazaret.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6118"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}